Organ bağışında beyin ölümü oranı yüzde 18’de kaldı: 33 bin kişi bekliyor

Türkiye’de 2026’nın ilk 10 ayında beyin ölümü tanısı konan 2 bin 78 kişinin yalnızca 375’inden organ bağışı yapılabildi. Türk Nefroloji Derneği, Türk Yoğun Bakım Derneği ve Organ Nakli Koordinatörleri Derneği’nin ortak toplantısında paylaşılan verilere göre oran yüzde 18’de kaldı.

Türk Yoğun Bakım Derneği Başkanı Prof. Dr. Fethi Gül hesabı şöyle yaptı: bağış olmayan bin 703 kişinin hepsi bağışçı olsaydı ve her birinden 8 kişiye nakil yapılsaydı, 13 bin 624 hastaya daha ulaşılabilirdi. Herkesin tıbben uygun olmayacağını kendisi de ekledi. Gül’e göre en büyük engel bilgi kirliliği: “Beyin ölümü ile bitkisel hayat aynı şey değildir. Beyin ölümü gerçekleştiğinde kişi tıbben ve hukuken hayatını kaybetmiştir.” Tanıyı nakil ekibinden bağımsız uzman hekimler koyuyor.

Bunu da okuyun: Böbrek taşında ateş ve tıkanıklık varsa beklemeyin: Acil müdahale gerekir

Kaç kişi nakil bekliyor?

Türk Nefroloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Aydın Türkmen’in verdiği rakamlara göre organ bekleyen 33 binden fazla kişinin 28 bin 790’ı böbrek ve karaciğer hastası. 2025’te 5 bin 226 organ nakli yapılmış, bu yılın ilk 10 ayındaki sayı 4 bin 142. Böbrek yetmezliği nedeniyle tedavi gören hasta sayısı 2025 sonunda 95 bin 489’a çıktı; bunların yüzde 68,8’i merkezde hemodiyalize giriyor.

Türkiye canlı vericiden nakilde nüfusa oranla dünyada ilk sırada, kadavradan bağışta ise geride. Milyon kişi başına kadavra donör oranı İspanya’da 51,9, İtalya’da 30,9, Almanya’da 11,7 iken Türkiye’de 5,48.

Bağışçı nasıl olunur?

Sağlık Bakanlığı’nın geçen yıl temmuzda açtığı sistemle bağış kararı e-Devlet ve e-Nabız üzerinden beyan edilebiliyor. Türkmen’e göre beyan edenler üç katına çıktı ve toplam bağışçı sayısı 1 milyona yaklaştı (e-Devlet’te organ bağışı). Türkmen yine de en kritik adımın dijital beyanda kalmaması olduğunu söylüyor: kararın aileyle mutlaka paylaşılması gerekiyor.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; sağlık sorunlarınız için doktora danışın.

Kaynak: Sözcü