Eklem ağrısı neden olur? Belirtiye göre olası nedenler ve uyarı işaretleri

Eklem ağrısı çoğunlukla ya bir zorlanma, burkulma gibi yaralanmadan ya da halk arasında kireçlenme denen osteoartrit gibi uzun süreli bir sorundan kaynaklanıyor. Ağrının nasıl başladığı, hangi saatte arttığı ve eklemin sıcak ya da şiş olup olmadığı, nedeni tahmin etmede en çok işe yarayan ipuçları.

İngiltere’nin sağlık servisi NHS, eklem ağrısının yaş ilerledikçe daha sık görüldüğünü ve tek bir eklemde ya da diz ve kalça gibi birden fazla eklemde aynı anda hissedilebildiğini belirtiyor. Kurumun ilk uyarısı ise basit: belirtilere bakıp kendi kendinize tanı koymayın, endişeleniyorsanız doktora gidin.

Bunu da okuyun: Kansızlık belirtileri nelerdir? Yorgunluk, solukluk ve nefes darlığı

Belirtiye göre olası nedenler

NHS, eklem ağrısının nasıl hissettirdiğine göre olası nedenleri şöyle eşleştiriyor:

Tablo bir tanı aracı değil, yalnızca doktora ne anlatacağınızı netleştirmenize yardım ediyor.

Başka hangi nedenler var?

ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi’nin sağlık sitesi MedlinePlus listeyi genişletiyor:

• Romatoid artrit ve lupus gibi otoimmün (bağışıklık sisteminin kendi dokusuna saldırdığı) hastalıklar
• Eklemde kristal birikmesi: gut ve psödogut
• Virüs enfeksiyonları
• Kırık gibi yaralanmalar
• Tendon iltihabı (tendinit)
• Diz kapağının arkasındaki kıkırdağın yumuşaması (kondromalazi patella)
• Kemik enfeksiyonu (osteomiyelit)
• Alışılmadık zorlanma ve aşırı kullanım

Gribe yakalandığınızda bütün eklemlerinizin sızladığını hatırlıyorsanız, listedeki “virüs enfeksiyonu” maddesinin ne kadar sıradan olabildiğini bilirsiniz. NHS ayrıca menopoz öncesi ve menopoz döneminde düşen östrojen düzeyinin de eklemlerde sızı ve ağrıya yol açabildiğini belirtiyor.

Evde neler yapılabilir?

NHS’in önerileri sade ve ilaç gerektirmeyen adımlardan oluşuyor:

• Ağrıyan eklemi mümkünse dinlendirin, ama tamamen hareketsiz bırakmayın.
• Havluya sarılmış bir buz torbasını (dondurucudaki bir paket bezelye de olur) 2–3 saatte bir, en fazla 20 dakika ağrıyan bölgeye koyun.
• Fazla kilonuz varsa vermeye çalışın; dengeli beslenip düzenli egzersiz yapın.
• Sigara içmeyin.
• Ağrı kesici kullanmayı düşünüyorsanız hangisinin size uygun olduğunu eczacınıza ya da doktorunuza sorun.

MedlinePlus da kireçlenme dışındaki eklem ağrılarında hem dinlenmenin hem de hareketin önemli olduğunu, ılık banyo ve germe egzersizlerinin işe yarayabildiğini yazıyor. Fazla kilonun dizlere bindirdiği yükü azaltmaya nereden başlayacağınızı nasıl zayıflanır yazımızda, hareket için ilk adımı yürüyüş yazımızda bulabilirsiniz.

Kimler doktora danışmalı?

NHS’e göre şu durumlarda aile hekiminize gidin:

• Eklem ağrısı günlük işlerinizi yapmanızı engelliyor ya da uykunuzu bölüyorsa
• Ağrı ya da şişlik giderek artıyor veya tekrar tekrar geliyorsa
• Evde uyguladığınız önlemlere rağmen 2 haftada düzelmediyse
• Sabah uyandıktan sonra eklemleriniz 30 dakikadan uzun süre tutuk kalıyorsa
• Çocuğunuzda eklem sorunu varsa

MedlinePlus buna istemeden 4,5 kilo ya da daha fazla kilo kaybını ve grip belirtisi olmadan gelen ateşi ekliyor.

Ne zaman acil?

Şu durumlarda beklemeden acil servise başvurun ya da 112’yi arayın:

• Eklem ağrısıyla birlikte çevredeki deri şiş ve sıcaksa
• Eklem ağrısına yüksek ateş, titreme ya da genel bir kötü hissetme eşlik ediyorsa
• Düşme ya da darbe sonrası çok şiddetli ağrı varsa
• Yürüyemiyor ya da eklemin üzerine basamıyorsanız
• Eklem yerinden çıkmış görünüyorsa
• Yaralanmadan sonra eklem çevresinde karıncalanma ya da his kaybı varsa

Ateşle gelen sıcak ve şiş eklem, tablodaki eklem enfeksiyonunun da işareti olabildiği için bu durumda zaman kaybetmemek önemli.

Doktor nedeni bulmak için muayenenin yanında kan tahlili, röntgen ya da gerekirse eklem sıvısı incelemesi isteyebiliyor. Tedavi de bulunan nedene göre değişiyor; NHS’e göre bazen ağrı hiçbir tedaviye gerek kalmadan kendiliğinden geçiyor. Kemik ve kas ağrısıyla ilişkilendirilen bir başka konu için D vitamini eksikliği belirtileri yazımıza da bakabilirsiniz.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; sağlık sorunlarınız için doktora danışın.