Rüzgâr türbinleri ABD’de 43 yılda 18,7 milyon yarasayı öldürdü
PNAS'ta yayımlanan araştırmaya göre rüzgâr türbinlerine çarpan yarasa sayısı yılda 1,5 milyona çıktı. Türbinleri riskli saatlerde durdurmak ölümleri yüzde 80 azaltıyor.

ABD’deki rüzgâr santrallerinde 1981-2024 arasında 28 farklı türden 18,7 milyon yarasanın öldüğü hesaplandı. Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) dergisinde yayımlanan çalışma, konu üzerine bugüne kadar yapılan en kapsamlı araştırma.
Yarasa ölümleri ne kadar arttı?
Yaklaşık yirmi yıl önce yılda 100 bin civarında olan kayıp, rüzgâr enerjisinin hızla yayılmasıyla 2021’de yılda 1,5 milyona tırmandı. Ölümlerin büyük kısmı yarasaların dönen kanatlara çarpmasından kaynaklanıyor.
Bunu da okuyun: Hakan Fidan G20 sonrası konuştu: Türkiye sorumluluk almaya devam edecek
Yarasaların neden türbine yöneldiği tam bilinmiyor. Kimi araştırmacılar hayvanların uğultuya çekildiğini ya da direkleri ağaç sandığını düşünüyor, kimileri de hızla dönen kanatları fark edemediklerini söylüyor.
Sayılar neden tahmine dayanıyor?
Şimdiye kadarki veriler çoğunlukla santral işletmecilerinin türbin altında yaptığı aramalardan geliyor. Leşle beslenen hayvanlar ölü yarasaları kısa sürede götürebiliyor, uzun otlar da cesetleri saklayabiliyor. Bu yüzden ekip, eksik sayımları ve hiç izlenmeyen santralleri de hesaba katan bir istatistik yöntemi geliştirdi. Yazarlar yine de veri eksikliğinin analizi sınırladığını kabul ediyor.
Ölümler nasıl azaltılabilir?
Çalışmaya göre nehir kenarındaki santrallerde ölüm oranı daha yüksek, çünkü birçok yarasa türü yiyecek, su ve yön bulmak için nehirlere bağlı. Yere daha yakın kurulan türbinler de daha ölümcül çıktı. Yani santralin yeri iyi seçilirse risk düşüyor.
Applied Ecology dergisinde bu ay çıkan ayrı bir çalışma, Avrupa’da 141 santrali inceledi ve havanın yarasa uçuşuna en uygun olduğu saatlerde türbinleri durdurmanın ölümleri yüzde 80’den fazla azalttığını buldu. Almanya 2010’dan beri bu tür önlemleri zorunlu tutuyor. Ancak bu yöntem, türbinlerin kurbanı olan göçmen kuşların ölümlerini azaltmadı.
Kaynak: Euronews Türkçe






