NASA, Mars örneklerini Dünya’ya getirmek için yeni plan arayışına girdi

NASA, Perseverance aracının Mars’ta topladığı örnekleri Dünya’ya getirme işini baştan ele alıyor. Kurumun Mars Keşif Programı Direktörü Tiffany Morgan, 9 Kasım’daki çevrim içi bilim toplantısında yeni bir strateji ekibinin Ocak 2027’de çalışmaya başlayacağını, nihai raporun 2027-2028 kışında çıkacağını söyledi.

Çalışmanın adı Perseverance Sample Retrieval Architecture, kısaca PSRA. Amaç, tüplerin Mars’tan nasıl alınıp Dünya’ya fırlatılacağına dair yeni bir yol haritası çıkarmak. Space.com’un aktardığına göre maliyet sorununun nasıl çözüleceği henüz belli değil.

Bunu da okuyun: Erdoğan, Antalya’da Paşinyan’ı ve Çin’den Han Zheng’i kabul etti

Eski plan neden rafa kalktı?

Perseverance, Şubat 2021’de Jezero Krateri’ne indi. O günden beri kaya ve toprak örneklerini tüplere dolduruyor; bir kısmını yüzeye bıraktı, bir kısmını üzerinde taşıyor. Bilim insanları bu örneklerde geçmişteki yaşamın izlerini arıyor.

NASA ile Avrupa Uzay Ajansı tüpleri getirecek görevi yıllardır planlıyordu. Bağımsız incelemelerden birinde fatura yaklaşık 11 milyar dolar, dönüş tarihi 2040 çıktı. NASA bunu hem fazla pahalı hem fazla geç buldu. Başka bir değerlendirme, örneklerin 2035 gibi erken bir tarihte ve 8 milyar dolar dolayında bir maliyetle getirilebileceği sonucuna vardı.

Çin 2031’i hedefliyor

NASA’yı sıkıştıran bir etken de Çin. Çin Ulusal Uzay İdaresi’ne göre Tianwen-3 görevi 2028 dolaylarında Hainan’daki Wenchang üssünden iki Uzun Yürüyüş-5 roketiyle yola çıkacak. Hedef, 2031’de yaklaşık 500 gram Mars örneğini Dünya’ya ulaştırmak.

Aynı toplantıda konuşan Colorado Üniversitesi’nden Bruce Jakosky, örneklerin insanlı görevlerden önce getirilmesi gerektiğini savundu. Gerekçesi bilimden çok güvenlik: Mars toprağında perklorat gibi solunduğunda zararlı bileşikler var, toz da hem astronotu hem donanımı etkileyebilir. Jakosky’ye göre bu riskleri anlamanın yolu örnekleri önce laboratuvarda incelemek.

NASA’nın Mars’a giden son araçları olan ESCAPADE sondaları geçtiğimiz günlerde Dünya’nın çekiminden hız alarak yola çıkmıştı.

Kaynak: Space.com