İmalat PMI ekimde 47,3’e düştü: Sanayide daralma 31. aya uzadı
İSO Türkiye İmalat PMI ekimde 47,3'e gerileyerek haziran sonrasının en düşük seviyesini gördü. Sanayide daralma 31. ayına girdi.
İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO) Türkiye İmalat PMI endeksi ekimde 47,3’e indi. Eylülde 47,9 olan endeks böylece haziran ayından bu yana en düşük seviyeye geriledi ve 50 eşiğinin altında geçen ay sayısı 31’e çıktı.
PMI, fabrikalardaki satın alma yöneticilerine sorulan sorularla hesaplanıyor. 50’nin üstü sanayinin büyüdüğünü, altı küçüldüğünü gösteriyor.
Bunu da okuyun: Allianz: Türkiye’de şirket iflasları 2026’da yüzde 31 artacak
Siparişler neden azalıyor?
Ankete göre zor piyasa koşulları ve yüksek fiyatlar, Temmuz 2023’ten beri süren yeni sipariş kaybını ekimde de devam ettirdi. Düşüş son üç ayın en sert seviyesindeydi; yurt dışından gelen siparişler de hız kesti. Fabrikalar buna üretimi daha çok kısarak ve stoklarını düşük tutarak cevap verdi.
Maliyet tarafında baskı sürüyor. Petrol, hammadde ve döviz kuru girdi maliyetlerini yukarı itti; girdi enflasyonu eylüle göre biraz yavaşlasa da yıl ortalamasının üzerinde kaldı. Fabrika çıkış fiyatları da belirgin şekilde artmaya devam etti. Petrol tarafındaki son gelişmeleri Brent petrolün sert düşüşü haberimizde aktarmıştık.
İstihdamda düşüş yavaşladı
İş yükü azalınca ve çalışanlar istifa edince fabrikalarda çalışan sayısı yine düştü, ancak bu düşüş hazirandan bu yana en hafif seviyede kaldı. Deniz taşımacılığındaki aksaklıklar ve malzeme sıkıntısı yüzünden tedarikçilerin teslim süreleri de uzamaya devam etti, ama artış sınırlıydı.
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, istihdamdaki gerilemenin oldukça ılımlı seyretmesini “önümüzdeki aylarda üretimdeki düşüşün yavaşlayabileceği yönünde umut vermesi bakımından görece pozitif bir gelişme” olarak değerlendirdi.
Hangi sektörler büyüdü?
İSO’nun sektörel raporuna göre ekimde 10 sektörden yalnızca biri üretimini artırdı: giyim ve deri ürünleri, üç ay sonra ilk kez büyüdü. Gıda üretimi ise yeniden yavaşladı. En sert düşüş metalik olmayan mineral ürünlerde (çimento, cam, seramik gibi) görüldü; yeni siparişlerde bu sektörü kara ve deniz taşıtları izledi.
Fiyat cephesinde en hızlı girdi maliyeti artışı gıda ile kimya, plastik ve kauçuk sektörlerinde yaşandı. Elektrikli ve elektronik ürünlerde satış fiyatları Şubat 2024’ten bu yana en hızlı tempoda yükseldi.
Kaynak: İstanbul Sanayi Odası, Bloomberg HT
