Avrupa’da kıyı erozyonu: Kayıp yüzyıl sonunda 800 milyar euroya çıkabilir

Avrupa Konseyi’nin yeni raporuna göre 28 Avrupa ülkesinde kıyı erozyonunun yol açtığı ekonomik kayıp bugün yılda 1 milyar euroyu geçiyor. Etkili önlem alınmazsa bu rakamın yüzyılın sonunda yılda 800 milyar euroya kadar çıkabileceği hesaplanıyor.

“Kıyı erozyonuyla nasıl başa çıkabiliriz?” başlıklı rapor, deniz duvarı örmenin artık yetmeyeceğini söylüyor ve hükümetlere zor bir seçenek sunuyor: “planlı geri çekilme”. Yani riskli kıyılarda yeni yapılaşmanın yasaklanması ya da sınırlanması, evlerin, işyerlerinin, karayolu ve demiryolu hatlarının daha güvenli iç bölgelere taşınması.

Bunu da okuyun: Bolivya’da El Nino için olağanüstü hal: Kuraklık 78 bin aileyi vurdu

Hangi ülkeler ne kadar etkileniyor?

Fransa, ana kara kıyı şeridinin yaklaşık 900 kilometresinin gerilediğini ve 500’den fazla belediyenin bundan etkilendiğini tahmin ediyor. Normandiya’daki Quiberville-sur-Mer bu işin küçük ölçekte yapılabildiğini gösteren örnek: belediye, 9 milyon euro harcayıp kamp alanını içeri taşıdı, ardından gelirleri yüzde 25 arttı. Bir kamp alanını taşımak elbette koca bir köyü ya da tarihi yapıları taşımaktan çok daha kolay.

Venedik içinse hesap çok daha kabarık. Uzmanlara göre deniz yarım metreden fazla yükselirse kente 4,5 milyar euroya kadar mal olacak setler gerekebilir. Lagünü büyük bir bentle kapatmanın ilk maliyeti 30 milyar euroyu aşabilir. Deniz 4,5 metreyi aşarsa, ki bunun 2300’den sonra olması bekleniyor, kentin ve sakinlerinin taşınması 100 milyar euroya kadar tutabilir.

Deniz neden daha hızlı yükseliyor?

Raporun eş yazarı Anthony Buchanan, son yıllarda deniz seviyesindeki yükselişin iki katına çıktığını, 2100’e kadar 44 santimetre daha yükselmenin beklendiğini söylüyor. Buchanan’a göre aşırı fırtına kabarmaları da 2050’ye kadar 20 ile 30 kat daha sık görülebilir.

Diğer eş yazar Yunan siyasetçi Fanis Spanos ise Avrupa kıyılarının dörtte birinden fazlasının aşındığını hatırlatıyor. Avrupa ekonomisinin yüzde 40’ı kıyı bölgelerinden geliyor, alçak kıyıların yüzde 80’i de ileride erozyon riski altında.

Rapor ne istiyor?

Rapor, yetkililerin risk haritalarını güncellemesini, inşaat yasağı ve tampon bölgeler belirleyip bunları düzenli gözden geçirmesini, taşınma kararlarının da en çok etkilenen yerel halkla birlikte alınmasını istiyor. Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı COP31 iklim zirvesi öncesinde kıyı kentlerinin geleceği bu tür raporlarla daha sık gündeme gelecek gibi görünüyor.

Kaynak: Euronews