Rusya işgalindeki Oleşki’de tahliye başladı: Herson’da nadir ateşkes

Rusya’nın işgal ettiği Ukrayna kenti Oleşki’den yüzlerce sivil cuma günü otobüslerle tahliye edildi. Herson cephesinde salıdan beri süren ateşkes, kentten çıkan yolun mayınlardan temizlenmesine imkân verdi; savaşın başından bu yana iki tarafın ortak yürüttüğü ilk tahliye bu.

Oleşki, Dinyeper Nehri’nin Rus tarafında, Herson’un tam karşısında duruyor. Kentte aylardır yiyecek ve ilaç sıkıntısı yaşanıyordu; içeride kalan yaklaşık 2 bin kişi için açlık uyarıları yapılmıştı. Guardian’a konuşan bazı sakinler, günü bir bardak pirinç ya da karabuğdayla, yanına bulabilirlerse bir domates ekleyerek geçirdiklerini anlatıyor.

Bunu da okuyun: G20 toplantısında Lavrov krizi: Atlanta’da aile fotoğrafı çekilmedi

Tahliye nasıl yapıldı?

BBC’nin aktardığına göre kente 25 otobüs ve hareket kısıtlı kişiler için ambulanslar gönderildi. Ayrılmak isteyenlere yerel saatle 14.00’e kadar dört saatlik bir süre tanındı, otobüsler 750 kişiye kadar yolcu alabiliyordu. Ukrayna Ombudsmanı Dmitro Lubinets ile Rus mevkidaşı Yana Lantratova, işgal altındaki Kırım’dan birlikte yola çıkıp operasyonu sahada yönetti. Lubinets, savaş başladığından bu yana işgal altındaki bölgelere giden ilk Ukraynalı yetkili oldu.

Güzergâh da alışılmadık. Ukrayna mevzileri kente sadece 5 kilometre uzakta olsa da tahliye edilenler önce Rusya’nın güneyindeki Anapa’ya götürülüyor, oradan uçakla Belarus’un Gomel kentine, sonra karayoluyla Ukrayna’nın Çernihiv bölgesine geçiyor. Bir kısım sakin ise Rus kontrolündeki bölgeye gitmeyi seçti.

Herkes gitmedi. Çoğu yaşlı birkaç yüz kişi, elektrik, doğalgaz ve şebeke suyu olmamasına rağmen kentte kaldı. BBC’ye konuşan bir kadın, hayvanlarını otobüse almadıkları için gitmediğini söyledi. Lubinets kalanlara insani yardımın ulaştırılacağını belirtti; Rusya da kalanlar için onlarca ton yardım hazırladığını açıkladı.

Ateşkesi kim sağladı?

ABD’nin First Lady’si Melania Trump, geçiş koridorunun Rusya ve Ukrayna liderlerinin karşılıklı mutabakatıyla kurulduğunu söyleyerek ateşkesin sağlanmasında rol oynadığını açıkladı. Kremlin ise Oleşki’yi “özel bir durum” olarak niteledi ve bunun genel barış arayışına uyarlanmasının zor olduğunu söyledi.

Oleşki, Şubat 2022’deki işgalin ilk günlerinde Rus kontrolüne geçmişti. Kent, Haziran 2023’te Kahovka Barajı’nın yıkılmasıyla büyük bir sel felaketi de yaşadı. Savaşın diplomatik tarafında ise Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski’nin yarın İstanbul’da Erdoğan’la görüşmesi bekleniyor.

Kaynak: BBC, The Guardian